Elektrik Mühendisleri Odası EMO yönetimi, sorumluları bulmaya ve onlardan hesap sormaya çağırdı. EMO'nun tesiste yaptığı incelemelerde ocağın 700. metrelerinde, maden içerisinde zehirleyici ve patlayıcı gazları algılayacak ve havalandırma sistemlerini yönetecek sistemlerin yetersiz ve eski olduğu, kömürün içten içe yanmasıyla başladığı tahmin edilen bu yangının ortaya çıkardığı karbonmonoksit, karbondioksit ve metan gazlarının ölümcül etkisi nedeniyle en son açıklanan resmî rakamlara göre 284 işçinin hayatını kaybettiği belirtildi.
Manisa'nın Soma ilçesinde 13 Mayıs'ta yaşanan büyük işçi katliamından sonra herkesin aklında olay nasıl gelişti, yangına ne sebep oldu, yeterli güvenlik tedbirleri alındı mı gibi sorular varken ilk incelemelerden sonra Elektrik Mühendisleri Odası İzmir Şubesi internet sitelerinde açıklama yayınladı.
Bu açıklamaya göre; madende kömür yangını ve yangından kaynaklı kısmi göçük meydana geldiği, taze hava sağlayan fanların etkisiyle yangının duman etkisinin yayıldığı, fanların çalışma yönlerinin de uzun bir zaman sonra değiştirilebildiği ve bunun sonucunda da çok sayıda işçinin yayılan duman ve yangından etkilendiği belirtildi. Bu arada çok sayıda işçinin yer altında mahsur kaldığı söylendi.
İzmir EMO Şube Müdürü Barış Aydın, tesisi çok iyi tanıyan ve bilen uzman kişilerden aldıkları bilgilere göre bu açıklamayı yaptıklarını söyledi. Kendilerinin 13 Mayıs gecesi 22.00 - 02.00 saatleri arasında olay yerine gidip inceleme yaptıklarını fakat madene giremediklerini de sözlerine ekledi.
EMO İzmir Şubesi heyetinin internet sitesinde yer alan saptamalara göre; geçen yıllarda sözde bürokrasinin azaltılması adı altında denetim mekanizmalarının büyük oranda yok edildiği, bunun sonucu olarak da bu gibi tesislerde benzer kazaların yaşanmasının sürpriz olmadığı kaydedildi. Sağlıklı, nitelikli, güvenilir, kamudan yana, bağımsız denetim mekanizmalarının oluşturulmadığı her ortamda böylesi elim kazaların yaşanmasının muhtemel olduğu da belirtildi.
EMO yönetimi, "Heyetimiz tarafından tesiste inceleme yapılmamasına rağmen sağlıksız işletme ve bakım koşulları, yeterli güvenlik önlemlerinin alınmaması nedeniyle ortaya çıktığı ön görülen bu facianın bilimsel ve teknik yeterliliği olan, bağımsız denetim kuruluşları tarafından detaylı bir şekilde araştırılması ve kamuoyu ile paylaşılması gereklidir" diyerek yetkilileri sorumluları bulmaya ve onlardan hesap sormaya çağırdı.
