Performans sistemi ile her 5 dakikada bir muayane yapmak durumunda kalarak hastanelerin iş yükü altında ezilen sağlık emekçileri, 14 Mart Tıp Bayramı’nı kutlayamıyor.
14 Mart Tıp Bayramı nedeniyle BİMER’e sağlık çalışanları hakkında soru yönelten CHP’li doktor milletvekili Murat Emir’in açıkladığı rakamlar ürküttü. Fazla iş yükü, kötü koşullar, performans baskısı ve yoğun stres nedeniyle son 3 yılda 431 sağlık emekçisi intihar etti.
Sağlık emekçileri, 14 Mart Tıp Bayramı’na girerken kaldırılamayacak kadar çok iş yükü, kötü çalışma koşulları, döner sermaye, yüksek performans beklentisi, maruz kaldıkları şiddet ve tüm bunlara bağlı olarak yoğun stres altında ezilmeye devam ediyor.
Başbakanlık verilerine göre; yalnızca son üç yılda iş yükü altında kalan 431 sağlık emekçisi intihar etti. Mecburi hizmeti ve izin kullanamadan tuttuğu ayda 15 nöbet ile kesintisiz 36 saat mesai yapmayı kaldıramayan doktorların peşpeşe gelen intiharlarının hemen ardından, 7 Kasım’da CHP Ankara milletvekili Murat Emir’in Başbakanlık Bilgi Edinme Merkezi’ne (BİMER) sorduğu sorulara yanıtlar yeni geldi.
Veriler güvensiz
Kendisi de doktor olan Emir’e iletilen cevaplar, sağlık emekçilerinin yaşadıkları koşullara karşı verdikleri son tepkileri ortaya çıkardı. Başbakanlık, Emir’in “Ülkemizde son 5 yılda yıllar itibariyle kaç sağlık emekçimiz intihar etmiştir? Bunların kaçı hekimdir, kaçı hemşiredir? Kaçı yardımcı sağlık personelidir” sorusuna yalnızca son 3 yılın verilerini sunmakla yetindi. Kendi verilerinden tereddüt ettiğini belirten Başbakanlık, yanıtında gerekçe olarak “Daha önceki yıllara ait verilerin doğrulugu ve bütünlüğüne ilişkin tereddütler bulunuyor olması nedeniyle 2015 yılından itibaren sistemde bulunan veriler üzerinden gerekli çalışma yapılmıştır” denildi.
Başbakanlık verilerine göre; 2015’te 10’u hekim, 71’i hemşire, 99’u diğer personelden oluşan 180 sağlık emekçisi; 2016’da 11’i hekim, 56’sı hemşire, 62’si diğer personel olmak üzere 129 sağlık emekçisi intihar etti. Geçtiğimiz yıl ise 3’ü hekim, 53’ü hemşire, 66’sı diğer personelden oluşan 122 sağlık emekçisi ağır çalışma koşullarını kaldıramadı. Yani buna göre; yalnızca son üç yılda 431 sağlık emekçisi intihar etti.
Ya tıp öğrencileri?
Başbakanlık’tan konu hakkında ayrıntılı veri isteyen Emir’in soruları da tam yanıtlanmadı. Başbakanlık tarafından verilen yanıtlarda; Emir’in “Ülkemizde son 5 yılda, yıllar itibariyle kaç tıp öğrencimiz intihar etmiştir? İntihar eden öğrencilerimiz hangi okullarda lisans eğitimi görüyordu ve kaçıncı sınıftaydı” sorusunun yanıtsız bırakılması dikkat çekti.
Sağlık emekçilerinin arkalarında bıraktıkları mektup ve mesajlar, çalışma koşullarının zorluklarını gözler önüne serdi. Adana’daki Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Balcalı Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları’nda görev yapan asistan doktorun intihar etmeden önce yazdığı mektupta, “Hayat benim için çok zor. Bunaldım bu hayattan. Umarım ölümüm bazı güzel değişikliklere yol açar. Kimse kimsenin dedikodusunu yapmasın. Lanet hastaneler doktorlara yüklenip durmasın” ifadeleri yer aldı. Batman Bölge Devlet Hastanesi’nde görevli kalp damar uzmanının parçalanan telefonunda yapılan incelemelerde ise “Bıktım baş ağrılarından” yazan bir notun bulunduğu belirlendi.
Şiddet yaygın
Sağlık ve Sosyal Hizmet Emekçileri Sendikası (SES), sağlık çalışanlarının maruz kaldığı şiddetin bir halk sağlığı sorunu olduğuna dikkat çekmek için 800 sağlık emekçisinın katılım gösterdiği bir anket düzenledi. Ankete göre; sağlık çalışanlarının 441’i sözel, 57’i fiziksel olmak üzere 498’i yani yüzde 62.3’ü şiddete uğradığını belirtti. Sonuçlarda, 156 sağlık emekçisinın birden çok kez şiddete uğradığını yani şiddet oranının yüzde 82’ye çıktığı belirtildi. En çok şiddete maruz kalanlar hemşire, hekim ve güvenlik görevlileri olarak sıralandı. Sağlık emekçileri, “şiddetin kimin tarafından uygulandığı” sorusuna ise yüzde 78 hasta ve yakınları, yüzde 10 yöneticiler, yüzde 4 birim sorumluları, yüzde 4 çalışma arkadaşı yanıtını verdi. Şiddet görmüş 33 sağlık emekçisinin beyaz kod vermesine karşın hiçbir sonuç alamaması dikkat çekti.
