
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) Aralık enflasyonunu yüzde 13,58, yıllık bazda ise yüzde 36,08 olarak açıkladı. Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) ise Aralık'ta aylık bazda yüzde 19,08, yıllık bazda ise yüzde 79,89 oldu.
Aralık 2021'de, endekste kapsanan 415 maddeden, 364 maddenin ortalama fiyatında artış, 18 maddenin ortalama fiyatında düşüş gerçekleşirken, 33 maddenin ortalama fiyatında değişim olmadı. Bu verilere göre, ürünlerin yüzde 87,7’sinin fiyatında artış olmuş. Bir önceki yıla göre ise 121 gıda ürününün fiyatında artış görüldü, 4 ürünün fiyatı azaldı.
Raflar gerçeği söylüyor
TÜİK verilerine göre, bazı gıda gruplarının raflardaki fiyat artışı incelendiğinde gerçek enflasyonun ne kadar olduğu açığa çıkıyor.
Verilere göre aylık bazda raf fiyat artış oranları şöyle: Un ve tavuk yüzde 86, yağ yüzde 76, süt ve yoğurt yüzde 72-74, nohut yüzde 66, mercimek yüzde 61, makarna yüzde 60, dana eti yüzde 56, toz şeker yüzde 49, şeker yüzde 54, yumurta yüzde 47.
Bazı ürünlerde, sadece aralık ayındaki fiyat artışları incelendiğinde enflasyon gerçeği ortaya çıkıyor; Buğday unu yüzde 44,08, margarin yüzde 43,87, patates yüzde 28,38, yoğurt 27,82, süt 25,68, patlıcan yüzde 59,00, salatalık yüzde 49,76. (TÜİK’in ‘Aylık olarak en yüksek artış gösteren seçilmiş maddeler ve değişim oranı’ tablosundaki 20 üründen seçilenler)
Yıllık bazda artışlar
Ocak-Aralık 2021 döneminde ortalama fiyatı en çok artan ürün yüzde 120,5 ile patates oldu. Söz konusu ürünün kilogram fiyatı 5 lirayı geçti. Patatesi yaklaşık yüzde 108,5 ile margarin, yüzde 85,9 ile kuru kayısı, yüzde 83,3 ile buğday unu, yüzde 79,8 ile tavuk eti, yüzde 75,6 ile kahve ve yüzde 71,5 ile patlıcan izledi.
Ayçiçek yağında yaklaşık yüzde 70,9, nohutta yüzde 67,8, sivri biberde yüzde 63,5, makarnada yüzde 59,6, yumurtada yüzde 53,1, sütte yüzde 51,2, toz şekerde yüzde 49,6, salatalıkta yüzde 38,7 fiyat artışı oldu. Bu dönemde beyaz peynir fiyatları yüzde 36,6, kuzu eti fiyatları yüzde 29,6 ve pirinç yüzde 15,8 yükseldi.
TÜİK bile gizleyemiyor
TÜİK’in gıda verileri incelendiğinde, ortaya çıkan enflasyon oranlarının güvenilirliği doğal olarak sorgulanıyor. Devleti temsil eden bir kurumun 19 yıllık AKP iktidarı döneminde bu duruma düşürülmesi yönetme krizinin en net göstergelerinden biri...
Atılacak adımlar belli
Büyüyen ekonomik krizin çözümü için cumuhuriyetin kuruluş döneminde atılan kamucu-planlı adımlar tarihsel bir örnek olarak önümüzde duruyor. Bu adımları gerçeğe dönüştürmek için, Devlet Planlama Teşkilatı tekrar faaliyete geçirilmeli, dolar milyonerlerinden servet vergisi alınmalı, AB ile yapılan Gümrük Birliği Anlaşması’ndan çıkılmalı, planlı üretim modeline geçilmeli, yatırım seferberliği düzenlenmelidir.
