16 Şubat 2013 Cumartesi günü saat 13.00'da Petrol-İş Sendikası Genel Merkezi'nde düzenlenen İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Kadın Çalıştayı'na büyük bir çoğunluğunu kadınların oluşturduğu yaklaşık 150 kişi katıldı. Etkinlik süresince çocuk bakımı başta olmak üzere diğer hizmetleri erkekler üstlendi. Çalıştay sonunda ana hatları belirtilen 12 maddelik çalıştay sonuç bildirgesi açıklandı.
Farklı işkollarından işçi ve emekçi kadınların biraraya geldiği çalıştay yaşamını yitiren tüm emekçiler anısına yapılan saygı duruşuyla başladı. Çalıştay'ın açılış konuşmasını yapan Petrol-İş Kadın Dergisi'nden Selgin Zırhlı Kaplan, bu alanda da kadının görünür kılınmasının amaçlandığını vurguladı. "Kadınların işleri tehlikesiz ve basit değildir" Çalıştay'da konuşan Marmara Üniversitesi öğretim üyesi Yrd. Doç. Dr. Berna Güler Müftüoğlu, çalıştayın çerçeve sunumunu gerçekleştirdi. Müftüoğlu, "Yaşanan iş cinayetleri politik ve ekonomik şiddet olarak karşımıza çıkıyor" diyerek, İstanbul İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi'nin aylık olarak yayımladığı raporlarına dayanarak günde 4 işçinin iş cinayetinde yaşamını yitirdiğini ifade etti. Ayrıca Müftüoğlu, sadece 2012 yılında 61 kadın işçinin yaşamını yitirdiğini, erkek şiddetinden kaynaklı günde 4 kadının öldürüldüğünü söyledi.
Müftüoğlu'nun ardından Neslihan Karatepe, tarımda kadın emeğine ilişkin sunumunda kırsal alanda kadın yapısının hatlarını ortaya koydu. Tarımda cinsiyete dayalı iş bölümü, istihdamın cinsiyete göre dağılımı, mevsimlik tarım işçisi kadınların durumu, tarımda çalışan kadın işçilerin sağlık sorunları, iş kanunundaki ilgili düzenlemeler anlatıldı.
Sağlık emekçilerinin çalışma koşullarına ilişkin sunumu gerçekleştiren Zehra Koçyiğit ve Gülşen Türker, sağlıkta dönüşüm politikalarının yarattığı sonuçları aktardılar. Sağlıkta dönüşüm programının nasıl ortaya çıktığı, neyi kapsadığı, sağlık çalışanlarına bunun ne getirdiği, sağlık sektöründe kadın işçilerde görülen sorunlar, sağlık alanında yaşanan mobbing gibi konulara değindiler. Evdeki işçiler İmece Kadın Sendikası adına konuşma yapan Serpil Kemalbay, ev işlerinde çalışan kadınların çalışma koşullarını aktardı.
Ev Eksenli Çalışanlar Sendikası kurucu üyesi Gülsüm Coşkun da ev ve bakım hizmetlerinin yapısını, çalışma şekillerini, şartlarını ve ev eksenli çalışanların taleplerini dile getirdi. Taciz, mobbing, iş cinayetleri Mimar mühendis şehir plancılarından Nedret Durukan, kadınların meslekleri üzerinden yıpratılması ve aşağılamasına dikkat çekti. MMŞP Kadınların çalışma hayatındaki yeri, kadın teknik elemanların genel sorunları, işe alımlarda ve çalışma hayatlarında yaşadıkları sıkıntıları, meslek hastalıklarını, iş kazalarının başlıca sebeplerini anlattı.
Avukat Dr. Yıldız Ertuğ Ünder ise “adalete ulaşmak için hukuk gerekir” dedi ve iş kanunu ile borçlar kanunundaki düzenlemelerden bahsetti.
Sendikal Güç Birliği Platformu Kadın Koordinasyonu'ndan Emel Türker, Deri-İş, TÜMTİS, Petrol-İş, Tek Gıda-İş ve Hava-İş sendikalarının raporlarında, iş cinayetleri ve iş güvenliği, çalışma koşullarıyla ilgili kadınların yaşadıkları sorunlarla ilgili yeterli verilere ulaşamadıkları bilgisini verdi.
Verilen kısa aradan sonra bir müzik ve şiir dinletisi gerçekleşti.
Kadın Çalıştayı'nın 2. bölümünde açık oturum düzenlendi. Açık oturumda çeşitli iş kollarında çalışan kadınlar yaşadıkları sorunları aktardılar.
Etkinlik mini bir tiyatro gösterisi ile sona erdi. Gösteride tekel direniş sürecini anlatan bir sinevizyon da vardı.
Tiyatronun ardından Berna Güler Müftüoğlu kapanış konuşmasında 8 Mart’a çağrı yaptı.
Ardından 12 madde halinde çalıştay sonuç bildirgesi okundu.
İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Kadın Çalıştayı Sonuç Bildirgesi
1. Toplumsal cinsiyetçi iş bölümüne son verilmelidir. 2. Kadın işlerinin ‘tehlikesiz ve basit’ olduğu ön yargısı yıkılmalıdır. 3. Yeniden üretim atölyelerine dönüşen evler ve iş yerleri sağlık ve güvenlik risklerine karşı güvenli hale getirilmelidir. 4. Gerek devlet tarafından gerekse emek ve meslek örgütleri tarafından oluşturulan işçi sağlığı ve güvenliği politikalarının toplumsal cinsiyet açısından düzenlenmelidir. 5. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından, işyerlerinde ve evlerde kadınların ağırlıklı olarak çalıştığı işlerin ve bu işlerde çalışan kadınlarda rastlanan ortak sağlık sorunları ve riskleri rapor edilmeli ve kamuoyuyla düzenli olarak paylaşılmalıdır. 6. Kadınların çalışma alanlarındaki kimyasal, biyolojik, fiziksel, ergonomik vb. riskler saptanmalıdır. 7. İşyerinde kadına yönelik cinsel şiddet, taciz, cinsel sataşma tehlikesine karşı başvuru masası oluşturulmalıdır. 8. Emek ve meslek örgütleri kadın işçi sağlığı konusunda sektörlerine göre veri toplamalı ve raporlandırmalıdır. 9. Tüm çalışma alanlarında kadınların örgütlenmesi ve birleşik mücadelesi gereklidir. 10. Kadınlar çifte mesaisinin yıpratıcılığı ve üstlerindeki aşırı iş yüküne bağlı fiziksel ve ruhsal zararlar toplamı bir meslek hastalığı tanımı getirilmelidir. 11. Ücretli ücretsiz kadın işçilere yıpranma payı/ erken emeklilik uygulamaları getirilmelidir. 12. Ev ve bakım hizmetleri azami ölçüde kamusal alandan ücretsiz karşılanmalıdır.
Kaynak: İSİGM / Deniz Özlem BilgiliFotoğraf: Evrensel
