• Asgari Ücret Açlık Sınırındaki Artışa Yenildi
• Açlık Sınırı İstanbul’da 3 Bin 150 Lira
• Yoksulluk Sınırı 10 Bin Liranın Üzerinde
• Açlık Sınırı 18 Yılda 6.5 Katına Ulaştı
• Açlık Sınırı 2 Bin 988 Lira
• Yoksulluk Sınırı 10 Bin 335 Lira
DİSK/Birleşik Metal-İş Sendikası Araştırma Merkezi (BİSAM), "Açlık ve Yoksulluk Sınırı Ekim 2021 Dönem Raporu"nu yayımladı. Raporda açlık sınırının 18 yılda 6,5 katına çıktığı, yoksulluk sınırının ise 10 bin TL'nin üzerine çıktığı belirtildi.
Rapora göre, dört kişilik bir ailenin sağlıklı beslenmesi için aylık yapması gereken harcama tutarı 2 bin 988 TL’dir. Bu harcama tutarı sadece gıda için yapılması gereken minimum tutardır. Açlık sınırı üzerinden hanehalkı tüketim harcamaları esas alınarak yapılan hesaplama sonuçlarına göre ise yoksulluk sınırı 10 bin 335 TL olarak gerçekleşmiştir.
Sağlıklı beslenmek için her aile ferdinin alması gereken kalori miktarı farklılık göstermektedir. Yetişkin bir erkeğin sağlıklı bir biçimde beslenmesi için tüketmesi gereken gıdaların aylık karşılığı 800 liradır. Bu değer yetişkin bir kadın için 772, 15-18 yaş bir genç için 851, 4-6 yaş arası bir çocuk için 565 liradır. Sağlıklı bir biçimde beslenmenin toplam aile bütçesine maliyeti ise 2 bin 988 lira olarak tespit edilmiştir. Bu tutar söz konusu ailenin sadece gıda harcamaları için yapması gereken zorunlu tutardır. Eğitim, sağlık, barınma, eğlence, ısınma, ulaşım gibi giderler ile birlikte bir ailenin yapması gereken harcama tutarı 10 bin 335 liraya ulaşmaktadır.
Açlık Sınırı geçtiğimiz yılın Ekim ayında 2 bin 362 lira idi. Buna göre açlık sınırındaki artış 626 lira artış göstermiştir. Aynı dönemde asgari ücretteki artış 502 liradır.
Günlük beslenme 15.4 lira iken, 99.60 lira oldu
2003 yılının Ekim ayında 4 kişilik bir aile, günlük minimum 15.4 liraya sağlıklı beslenebilirken, bugün ancak 99.60 liraya sağlıklı beslenebilmektedir. Buna göre 18 yıllık zaman zarfında açlık sınırı 6.5 katına çıktı. Aynı dönemde enflasyon ise 5.63 katına yükseldi. Buna göre açlık sınırındaki artış genel enflasyonda yaşanan artışın üzerinde gerçekleşti.
Buna göre yetişkin bir kadının sağlıklı beslenmesi için yapması gereken günlük harcama tutarı 25.72 lira, yetişkin bir erkeğin 26.67 lira, 15-18 yaş arası bir gencin 28.38 lira, 4-6 yaş arası bir çocuğun ise 18.82 liradır.
Sağlıklı beslenme için en önemli harcama kalemi süt ve süt ürünleri
Günlük harcamalarda Ekim 2021’de en yüksek maliyet grubunu süt ve süt ürünleri grubu 35.41 liralık harcama gereksinimi ile oluşturmaktadır. Et, tavuk ve balık grubu için yapılması gereken minimum harcama tutarı ise 19.92 liradır. Sebze ve meyve için yapılması gereken harcama miktarı 14.28 lira, ekmek için yapılması gereken harcama tutarı günlük 6.80 liradır. Katı yağ ve sıvı yağ ise 7.13 liralık masraf yapılması gereken ürün gruplarıdır. Yumurta için 1.86, şeker, bal, reçel ve pekmez için ise 4,95 lira harcama yapılması gerekmektedir.
Daha dar bir gruplandırmaya göre harcamalarda süt ve süt ürünlerinin payı yüzde 35.6 ile en yüksek paya sahiptir. Et, yumurta ve kurubaklagil grubunun payı yüzde 28.34 ile ikinci sıradadır. Sebze ve meyvenin harcamalar içindeki payı yüzde 14.34'dür. Ekmek, makarna vb. için ise pay yüzde 9.64'dür. Diğer gıda hacamalarının toplam içindeki payı ise yüzde 12.13'dür. Bu ay mevsimsel etki ile sebze ve meyvenin payı azalırken, diğer tüm harcama kalemlerinde artış yaşanmıştır.
Aile bireyine göre harcama gereksinimi
Her bir aile ferdinin sağlıklı beslenmesi için gerekinim duyduğu gıda grubu ve alması gereken kalori miktarı farklılık göstermektedir. Örneğin tüketilmesi gereken ekmek miktarı kadın ve erkek açısından anlamlı düzeyde farklıdır. Süt ve süt ürünleri tüketiminde 15-18 yaş arasındaki bir gencin harcama gereksinimi, yetişkin erkek ve kadından fazlayken, yumurta 4-6 yaş grubu için daha önemlidir. Günlük 99.60 liralık harcama içinde en maliyetli tüketim 9.88 lira ile 15-18 yaş arası bir gencin tüketmesi gereken süt ve süt ürünleri miktarıdır. 4-6 yaş arası bir çocuğun tüketmesi gereken yumurta miktarı yetişkinlerden fazladır.
İstanbul’da açlık sınırı 3 bin 150 lira
Araştırma kapsamında üç büyük ile ait Ekim 2021 dönemi açlık sınırı verileri de hesaplanmıştır. Buna göre İzmir'de açlık sınırı 3 bin 225 lira olarak belirlenmiştir. İzmir'i, İstanbul 3 bin 150 liralık açlık sınırı ile takip etmektedir. Ankara'da ise açlık sınırı 2 bin 908 lira olarak tespit edilmiştir.
