İMF politikalarına karşı sokaklara dökülen Ekvador halkının direnişi tüm dünya halklarına bir selam niteliği taşıyor.
İşbirlikçilik
Neoliberal yıkım politikalarının sonuçlarını acı bir şekilde yaşayan Ekvador ekonomisi dolar milyarderlerinin elinde adeta biyolojik bir silaha dönen covid19 salgını ile tam çıkmaza girdi. Buna karşın Ekvador'da iktidar sahipleri neoliberal vurgunculuk düzenine, serbest piyasa kurallarına dokunmak istemediler. Servet vergisi, kamu öncülüğünde üretim ve kalkınma seferberliği, iç piyasa ihtiyaçlarını dikkate alan planlı ekonomi gibi köklü tedbirlere yönelmeyen Ekvadorlu siyasetçiler, en ucuz krediyi İMF'den bulabileceğini düşünerek ekonominin anahtarını uluslararası tefecilerin örgütüne teslim ettiler.
Teslimiyet
İMF'de kredi ucuz. Ucuz çünkü kredinin karşılığı yalnızca faiz ile alınmıyor. Biz de yakın tarihimizden hatırlıyoruz. Kredi karşılığında ekonomi politikasının yönetimini istiyorlar. Maaşların düşürülmesi, fiyatların yükselmesi, vergilerin artırılması, özelleştirme ile sağlanan paralara verdikleri kredilerin tahsilatı için el koyuyorlar.
Hani belki unutan ya da o günleri hiç yaşamamış olanlar vardır diye belirtelim. Ülkenin ihtiyacı olan parayı öyle bir seferde falan da vermiyorlar. Kendi acı reçetelerini adım adım uygulamaya başladıkça kredi dilimlerini serbest bırakıyorlar. Mesela önce vergileri artırın. Sonra bir dilim serbest. Faizleri yükseltin. Şimdi maaşların alım gücünü düşürün, işte bir dilim daha. Özelleştirmelere başlayın. Alın size en büyük dilim. Ama ülkede üretim çöktü, sanayi tarım bitti. Kredileri nasıl ödeyeceğiz? Yükseltin faizleri, sıcak para akışı ile uzatın borçlarınızın vadesini, yarın ola hayrola. Çok sıkışırsan özelleştirmede hızlan.
Sonuç: üretimin durması, yüksek faiz düşük kur ile ithalata yönelme, borcun borçla kapanması, işsizlik, pahalılık, dış göç…
Halk teslim olmuyor
Tablo ibretlik. Ekvador siyasetçileri teslim oldu ama halk teslim olmuyor. Çünkü gecesini gündüzüne katarak üretim yapan emekçiler ekonomik yangının sorumlusu değil. Onlar elinden geleni yaptığı halde asalak kapitalistler ve işbirlikçi yönetimler onların emeklerini talan etmekle meşguldü. Şimdi de bu bezirgan saltanatı sürsün diye emekçilerin açlığa katlanmasını istiyorlar. Ama Ekvador halkı bu teslimiyeti kabul etmiyor. 13 Haziran pazartesi gününden itibaren demokratik ve meşru direnme haklarını kullanarak siyasetçileri halkın taleplerini yerine getirmeye çağırıyor. İktidar, eylemleri bastırmak için halk önderlerinin tutukladı ama bu da geri tepti. Eylemler ülke geneline yayıldı. Kitlesel gösteriler, grevler, mitingler ile ayağa kalktılar. Yönetim üç bölgede olağanüstü hal ilan etti.
İlk sonuçlar
Halkın direnişi ilk sonuçları almış görünüyor. Ekvador devlet başkanını ekonomik krizden çıkış için İMF politikalarına daha az odaklanmaya çağıran işçi emekçi halk, akaryakıt fiyatlarının dondurulması, devlet varlıklarının özelleştirilmesinin durdurulması, maden şirketlerinin imtiyaz alanlarının genişletilmesinin yasaklanması ve muhtaç ailelere yardım edilmesi de dahil olmak üzere 10 talebin yer aldığı bir liste sunmuştu. Bir yandan olağanüstü hal ilan eden başkan Guillermo Lasso, diğer yandan tüm akaryakıt fiyatlarını dondurulacağını ve kamu hizmetlerinin özelleştirilmesini iptal edileceğini ve halkın tepki gösterdiği sağlık sisteminde de acil durum ilan edileceğini duyurdu. Bunlardan başka çiftçilere, gübre almaları için yüzde 50 sübvansiyon ve ayrıca 5 bin dolara kadar vadeli kredi alma fırsatı sunulacak.
Mücadeleye devam
Halk önderleri talepleri kabul edilene kadar eylemlerin süreceğini ilan ediyor. Anlaşılan Ekvador'da halk ve dolar milyarderleri arasındaki devrim/karşıdevrim kapışması sürecek. Ekvador halkının eylemlerinin doğal sonuçlarına ulaşmasını, toplumcu ekonomiyi inşa edecek halk iktidarını kurmalarını umuyoruz.
Dersler
Ekvador halkı tüm dünya halkları için önemli bir çıkış yolu gösteriyor. Vurguncuları durdurmak, ekonomik yangını söndürmek için kaderimizi kendi elimize almalıyız.
Ekvador halkının talepleri kamu öncülüğünde üretim ve kalkınma seferberliği, temel ihtiyaç ürünlerinde fiyatların dondurulması gibi talepleriyle Türkiye’deki Ekonomik Yangını Söndürmek İçin Acil Eylem Programı ve Fransa'daki seçimlerde başarı kazanan sol ittifakın temel talepleriyle birleşiyor. Dolar milyarderlerinin egemenliğine karşı enternasyonal dayanışmanın kapıları açılıyor.
Ekvador halkı tüm dünyada iktidar sahiplerini uyarıyor. Ekonomik yangının faturasını halka ödetmeye kalkarsanız halkın öfkesi ile karşılaşırsınız. Aynı uyarı muhalefet partileri için de geçerli. İMF programlarını, ekonomik yangının faturasını bize yıkacak yolları savunursanız halkın karşısına çıkmayın. Ha olur ya, bu yolları savunduğunuz hâlde, bir yolunu bulup iktidar olursanız, başta kendi tabanınız olmak üzere bütün halkı karşınızda bulursunuz.
- Onur Balcı
